Hüquqi dövlət anlayışı dövlət hakimiyyətinin qanunlarla məhdudlaşdırılması, bütün vətəndaşların qanun qarşısında bərabərliyi və insan hüquqlarının etibarlı müdafiəsi prinsiplərinə əsaslanır. Müasir siyasi sistemdə dövlətin gücü yalnız iqtisadi və hərbi potensialla deyil, həm də hüquqi institutların dayanıqlılığı və qanunun aliliyinin təmin edilməsi ilə ölçülür. Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası ölkəmizdə hüquqi dövlət quruculuğunun əsas prinsiplərini müəyyənləşdirən fundamental sənəddir.
Müstəqilliyin ilk illərində Azərbaycanın qarşılaşdığı siyasi və iqtisadi çətinliklər hüquqi dövlət quruculuğunun qarşısında ciddi maneələr yaradırdı. Dövlət institutlarının zəifliyi, siyasi qeyri-sabitlik və hüquqi münasibətlərin tam formalaşmaması sistemli islahatları zəruri edirdi. Ümummilli Lider Heydər Əliyevin rəhbərliyi ilə ölkədə sabitliyin təmin olunması və dövlət idarəçiliyinin yenidən qurulması bu istiqamətdə mühüm dönüş yaratdı.
1995-ci il Konstitusiyası hüquqi dövlət modelinin əsas elementlərini təsbit etdi. Hakimiyyət bölgüsü, qanunun aliliyi, məhkəmə hakimiyyətinin müstəqilliyi, vətəndaşların hüquq və azadlıqlarının qorunması bu modelin əsas sütunları kimi müəyyənləşdirildi. Konstitusiya həmçinin dövlət orqanlarının səlahiyyət dairəsini müəyyən etməklə hakimiyyətin hüquqi çərçivədə fəaliyyət göstərməsi üçün əsas yaratdı.
Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə sonrakı dövrdə hüquq sisteminin təkmilləşdirilməsi və dövlət idarəçiliyinin müasirləşdirilməsi istiqamətində müxtəlif islahatlar həyata keçirilib. Elektron xidmətlərin genişləndirilməsi, dövlət xidmətlərində şəffaflığın artırılması, məhkəmə-hüquq sisteminin yenilənməsi və institusional idarəçilik mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi bu prosesin mühüm istiqamətləridir. Belə addımlar dövlət-vətəndaş münasibətlərində səmərəliliyin və etimadın artırılmasına xidmət edir.
Hüquqi dövlət quruculuğunun davamlılığı qanunların qəbul edilməsi ilə yanaşı, onların hamı tərəfindən eyni şəkildə tətbiqindən asılıdır. Bu baxımdan, hüquq mədəniyyətinin yüksəldilməsi, dövlət orqanlarının məsuliyyətinin artırılması və vətəndaşların hüquqi proseslərdə fəal iştirakı xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycanın gələcək inkişafı da Konstitusiyanın prinsiplərinə əsaslanan güclü hüquqi institutların möhkəmləndirilməsi ilə sıx bağlıdır.
Könül Bəkirova,
YAP Nizami rayon təşkilatının “Heydər Əliyev prospekti, 92a” ərazi partiya təşkilatının sədri
